In memoriam Professor Marcella Maria Althaus-Reid

27 Februari 2009

De theologische wetenschap verloor een originele stem op vrijdag 20 februari 2009, toen prof. Marcella Althaus-Reid overleed in Edingburgh, Schotland. European Society of Women in Theological Research (ESWTR) betoont medeleven met haar echtgenoot, familieleden en vrienden. Zij die creatieve, gedurfde theologie kunnen waarderen hebben veel aan haar te danken.

Marcella was van Argentijnse afkomst. Zij had een sterke belangstelling voor de bevrijdingstheologie. Ze volgde haar studie aan de ISEDET, de protestantse theologische faculteit in Buenos Aires, en ze ontving haar doctorstitel aan de universiteit van St. Andrews, Schotland. Zij bezette de leerstoel Contextuele theologie aan de School of Divinity aan de universiteit van Edinburgh. Daarnaast werkte zij met achtergestelde gemeenschappen in Argentinië en Schotland.

Ze stond erop dat onderwerpen als lichaam en seksualiteit in verband gebracht werden met andere thema’s in de bevrijdingstheologie. Belangstelling voor feministische en homoseksuele vraagstukken waren duidelijk aanwezig in haar werk. Ze schreef het veelgeprezen Indecent Theology en The Queer God. Haar weg in de bevrijdings- en seksuele theologie is eerlijk, moedig en uitdagend. Ze schreef in de opvatting dat slechts een radicale theologie, die het aandurft om de gevestigde orde achter zich te laten, ons Gods aanwezigheid in het heden kan tonen. Ze daagde de onderdrukkende krachten van de orthodoxie uit en vond moed en inspiratie in de marge van de samenleving: de armen en achtergestelden. Indecent Theology maakt gebruik van een economische en politieke analyse om te reflecteren op de seksuele ervaringen van arme mensen en laat zo de seksuele ideologie van systematische theologie zien.

Queer God creëert een concept van heiligheid die seksuele en koloniale vooroordelen overstijgt en aantoont hoe homoseksuele theologie een zoektocht is naar Gods redding.

Het was mij een grote eer om met haar samen te werken en haar mijn vriendin te noemen. Ik ben haar veel verschuldigd, omdat haar integriteit mij de moed gaf moeilijke vragen te stellen. Voordat ze stierf, liet ze me beloven dat als ik iets over haar zou schrijven, ik zou zeggen dat we een theologisch team waren, metgezellen die elkaar uitdaagden, die met elkaar konden lachen, studeren, discussiëren en die het evangelie brachten vanuit de gemarginaliseerden. Wij waren volgens haar een theologisch team, werkend vanuit een intellectuele en vriendschappelijke saamhorigheid, werkend vanuit hart en ziel. Ik ben het volledig met haar eens en dank haar voor de vreugde van de caminata die we samen gedeeld hebben. [Isherwood doelt met caminata, Spaans voor o.a. wandelpaden, wellicht op de paden die zij samen bewandeld hebben in de wetenschap. Het woord caminata was voor Althaus-Reid een speciale term, die zij omschrijft als ‘het wandelproces van nadenken en doen-denken-doen, gebaseerd op historische ervaringen van Gods gemarginaliseerde mensen’ (Althaus-Reid 1993 31-41).]

U zult allen weten dat de hoeveelheid van academische publicaties van Marcella groot is. Maar wellicht zult u, net als ik, het meest geraakt zijn door de passie waarmee ze zich bezighield met haar onderwerp en de diepe inzichten die ze verwierf door levendige humor en creatieve theologische gedachten. Het werk van Marcella Althaus-Reid zal nog lang zijn invloed uitoefenen op de generaties die na ons komen.

Lisa Isherwood

Hoogleraar feministische theologie

University of Winchester, UK

Vertaling: Justa Resovsky-Vrijlandt

 

In een later nummer van FIER meer over Marcella Althaus-Reid